history-akhtari-levison

لویسون‌ تصمیم گرفتند زبان شعر مولوی یعنی زبان فارسی را بیا‌موزند تا بتوانند آن اشعار را به فارسی بخوانند

history-akhtari-levison-books

لویسون‌ تصمیم گرفتند زبان شعر مولوی یعنی زبان فارسی را بیا‌موزند تا بتوانند آن اشعار را به فارسی بخوانند

شرق شناسی-81
 این خاور‌شناس  زاده 1953 در ایالات متحده آمریکا و در‌گذشته 6 اوت 2018 می‌باشد‌. ایشان در بیست سالگی‌ به عنوان آموزگار‌ زبان انگلیسی  به ایران سفر کرد‌ و به دلیل  علاقه به ادب  و فرهنگ ایرانی و اسلامی  در دانشگاه شیراز زبان و ادبیات فارسی، دین  و تاریخ اسلام  و جامعه‌شناسی آموخت و موفق به دریافت  کارشناس روابط بین‌الملل ‌شد‌. لویسون در سن 16 سالگی  با اشعار مولوی آشنا گردید. نخستین شعر مولوی  که او را شیفته کرد این شعر مولوی بود که سروده است: " هر نفس آواز عشق  می‌رسد از چپ و راست ....  ما به فلک می‌رویم عزم تماشا گه راست". ‌‌پس از وقوع انقلاب اسلامی در بهمن 1357 در ایران و بالا گرفتن  فضای ضد‌آمریکائی‌ در کشور ما این ‌خاور‌شناس به همراه همسرش  ایران را ترک کردند و در نزدیکی لندن ساکن شدند‌ و در آن هنگام آموزش و پژوهش‌ زبان فارسی، شعر و فرهنگ ایرانی را با جدیت ادامه دادند و با داشتن علاقه به ایران‌شناسی‌ لویسون‌ در دانشکده  مطالعات شرقی و آفریقائی لندن‌ به تحصیل ادبیات فارسی‌ همت گماشت و در سال1988 م.  در رشته ادبیات فارسی  با ارائه  موضوع " تصحیح انتقادی  دیوان  شاعر و عارف سده 12 میلادی  ایران، شمس تبریزی‌ به دریافت درجه دکتری در زبان و ادبیات فارسی نائل گردید. این کتاب که پایان‌نامه دکترای او بود در سال 1993 میلادی به همت و همکاری دانشگاه تهران  و موسسه مطالعات اسلامی  دانشگاه "مک گیل" ‌کانادا منتشر شد (1).  سایت بی‌بی‌سی  انگلستان‌ در چهارشنبه 17 مرداد 1397 مطابق 8/8/2018 به مناسبت در‌گذشت لئونارد لویسون پژوهشگر  با (صفای‌) ‌ادبیات فارسی‌ مقاله‌ای در‌باره او  دارد که به مطالب مهم آن اشاره می‌کنم.  بی‌بی‌سی نوشته است: " لئونارد لویسون  پژوهشگر  ارشد کرسی ادبیات فارسی و تصوف  در دانشگاه (اگزتر‌)  بریتانیا ، شاعر و پژوهشگر  شعر فارسی در روز دوشنبه ششم اوت 2018 (15 مرداد 1397‌) در‌گذشت‌. آقای لویسون قرار بود ‌در کنفرانس بزرگ  ایران‌شناسی دانشگاه‌ کالیفرنیا  که چند روز دیگر آغاز می‌شود  شرکت و سخنرانی کند‌. لئونارد لویسون که متولد آمریکا بود‌ در شانزده سالگی  با اشعار  مولوی آشنا شد ... و با همسرش جین لویسون‌ تصمیم گرفتند زبان شعر مولوی یعنی زبان فارسی را  بیا‌موزند تا بتوانند آن اشعار را به فارسی بخوانند. آنها در ده هفتاد میلادی  به ایران سفر کردند و در دانشگاه  شیراز به تحصیل در رشته زبان و ادبیات فارسی‌ پرداختند‌. آقای لویسون علاقه زیادی به تصوف  وعرفان داشت‌ و علاوه بر مقاله و کتاب‌های تحقیقاتی  زیاد‌ی که در مورد‌ تصوف و شعر فارسی  منتشر کرده بود  در مصاحبه‌ای با بر‌نامه (به عبارت دیگر‌) بی‌بی‌سی فارسی‌ گفته بود " می‌خواهد در زندگی با صفا باشد" . انتشار سالنامه مولانا  به زبان انگلیسی  که از هشت سال پیش آغاز شده بود و همچنین انتشار  گزیده‌هائی از اشعار حافظ به زبان انگلیسی از دیگر  فعالیت‌های اوست. لئونارد  لویسون  در کنار پژوهش‌های وسیع‌اش  به خواندن  شعر فارسی از حافظ شهره بود و از بسیاری از فارسی‌زبانان‌ بیشتر شعر می‌دانست. وی در سال 1988 دکتری خود را در رشته ادبیات فارسی به دست آورد‌. (2).  این خاور‌شناس عاشق تصوف بخصوص  اشعار جلال‌الدین  مولوی بلخی  مشهور به ملای رومی در یک مصاحبه  در برنامه (به عبارت دیگر ) با رضا عطار خبرنگار  بی‌بی‌سی فارسی  شرکت نمود . این مصاحبه در منزل مسکونی او که در حومه لند‌ن  انجام شد و خانم جین لویسون همسرش هم در این مصاحبه شرکت داشت‌ و گفتگوی آنها با خبر‌نگار  به زبان فارسی بود که خلاصه آنرا در اینجا می‌خوانید‌:  ابتدا خانم لویسون  در‌باره علاقه‌اش به موسیقی سنتی ایرانی‌ صحبت فرمود و اظهار داشت که تمام برنامه‌های‌ گلها‌ی رادیو ایران را اعم از گل‌ها‌ی صحرائی، گل‌های رنگارنگ و گل‌های‌ جاویدان‌ و غیره را ‌ جمع آوری‌کرده و در سایت اینتر‌نتی‌اش گرد‌آوردی و ثبت نموده و استفاده از آنها را برای همه‌ رایگان اعلام نموده و این را هم گفت که که ما در تمام  مهمانی‌های خود از مهمانان با غذاهای ایرانی  پذیرائی می‌کنیم  و مرتب به موسیقی کلاسیک ایرانی گوش می‌دهیم‌ و به موسیقی غربی‌ توجهی نداریم و خانه خودرا به سبک خانه‌های  ایرانی مزین کرده‌ایم  و خود من هم پژوهشگر در موسیقی ایرانی هستم  و سپس  خود لئونارد‌ لویسون اظهار داشت  من از 14 سالگی عاشق اشعار عرفانی ایران  چونان اشعار حافظ ومولانا بودم و رشته تخصصی خودم قبل از ادبیات ایران، مجسمه‌سازی و نقاشی بود‌ه و قبل از سفر به ایران زبان فارسی را نمی‌دانستم ولی در ایران ضمن تدریس زبان انگلیسی و تحصیل در دانشگاه  شیراز  آن را هم‌ آموختیم و در جواب خبرنگار بی‌بی‌سی که پرسید شما الآن خود را ایرانی می‌دانید یا آمریکائی‌گفتند ما خود را از هر ایرانی ایرانی‌تر می‌دانیم و مولوی بزرگترین شاعر دنیا است‌ و افکار  انسان‌دوستانه او ‌چیزی را به دنیا می‌گوید که در هیچ یک از مذاهب دنیا  مانند او گفته نشده و شاید یکهزار سال دیگر  مردم دنیا  بتوانند مولوی را آن طور که باید و شاید بشناسند‌ و در پایان  در جواب خبرنگار که پرسید شما غرق در افکار عرفانی و صوفیانه شده‌ا‌ید‌ فرمودند من خودرا "صفا " می‌دانم،  چون این تصرف و عرفان بوده است که هنر نقاشی و موسیقی ایرانی را در خا‌نقاه‌های خود برای ایرانیان نسل کنونی حفظ کرده است‌ و عرفان و تصوف‌ از نظر من ضد فرقه‌گرائی است و به همه انسان‌ها‌ به یک نظر نگاه می‌کنند  و می‌توان گفت عرفان ایرانی یعنی مذهب عشق  وضمن صحبت‌های خود هر جا که لازم می‌شد از اشعار حافظ و مولانا و دیگران‌ یاد می‌کرد و اشعار بسیاری را  از حفظ می‌خواند‌ و در بخشی از گفتگو‌ها خانم لویسون با گفتار شیرین فارسی  از خاطرات خود در مدت اقامت در شیراز سخن گفت  و اضافه نمود که ما با یک خانواده بسیار مهربان  ایرانی زندگی می‌کردیم‌ و آنها ما را مانند فرزند خود پذیرفتند  و هنگامی که به انگلستان آمدیم هم به سبک ایرانی زندگی می‌کنیم و هم غذای ایرانی می‌خوریم‌ و از موسیقی ایرانی‌ لذت می‌بریم  (3). ایشان برنده جایزه پانزدهمین دوره جایزه جهانی کتاب جمهوری اسلامی ایران شده است.
نگاهی گذرا به آثار لئونارد لویسون‌:
1- کتاب میراث  صوفیان در سه جلد (ویرایش‌) چاپ 1999که حاصل سلسله مقالات ارائه شده در سه کنفرانس بین‌المللی پیرامون عرفان‌ و تصوف است. این کتاب در دوجلد توسط مجد‌الدین کیوانی  به فارسی ترجمه شده و توسط نشر مرکز در سال 1379 چاپ ومنتشر شده است‌.
2- عطار و سنت تصوف ایرانی‌.
3- فراسوی ایمان وکفر شیخ محمود شبستری‌ ترجمه به فارسی توسط مجدالدین ‌کیوانی ناشر نشر مرکز .
4- دوش دیدم که ملائک در میخانه زدند سی غزل از حافظ با همکاری رابرت بلادی، ترجمه مجدالدین کیوانی  چاپ نشر مرکز .
5- سخنان شگفت‌آور (Wondrous words ) با همکاری ل انوار ، سخنان رمز‌آلود جلال‌الدین رومی چاپ نیکزیا و لندن  انستیتو رومی و آی‌توریس (I B Tauris‌) 2011. میلادی
6-  فلسفه وجد جلال‌الدین رومی و آداب صوفیگری چاپ نیکوزیا و لندن‌، سال 2011.  نشریه انستیتو رومی  و ای بی توریس‌.
7- عطار و آداب تصوف ایرانی - هنر صعود یا پرواز روحانی  (Attar  and the Persian Sufi Tradition U the Art of Spiritual Flight  ) با همکاری C Shackle چاپ آی‌. بی تاوریس 2007.
8- خرد صوفیانه  ( ُThe Wisdom of Sufism) چاپ اکسفورد 2001.
9- دیوان محمد شیرین مغربی چاپ تهران  از انتشارات دانشگاه 1993 با همکاری  موسسه مطالعات اسلامی  دانشگاه مگ گیل کانادا.
10- مجموعه سنت‌های رمزی تفسیری‌ متون عرفانی‌ در اسلام، عرفان، اسماعیلیه، فلسفه اسلامی، تشیع  و فلسفه اشراق (An Anthology of Esoteric Traditions in Islam Texts on Genosis and‌Hermeneutics in Smailism. Sufism , Muslim Philosophy Twelver Shiism  and Illuminationism ) چاپ لندن آی‌بی‌،تاوریس  و انجمن مطالعات اسماعیلیه.
 
منابع وماخذ:
 1- ویکیپدیا فارسی مقاله لئونارد لویسون .
2- BBC فارسی سایت اینترنتی مقاله: لئونارد لویسون پژوهشگر با صفای ادبیات فارسی  درگذشت.
 3- همان ماخذ مصاحبه با لئونارد وجین لویسون در برنامه (بعبارت دیگر)

Category: Articles

Sub-Category: History

Date: 2 ماه 2 هفته قبل

For Country: Canada

Happened at: Canada

Share this with: ارسال این مطلب به